I nevi studia taro Centro baši dokumentacia e kulturake thaj germansko Sinti thaj Roma konstatirime si kote an o germaniakere mediumia si zorale buvljarde o anticiganizmi. O autroi Markus End bašo DW kerel lafi bašo “hohavne azilantia” tari RM.
Sebepi agjaar anavkerde hovahvne azilantia i Unia persi berš kergja protektivakoro mehanizmi so šaj aktivirinela ko sako momenti thaj anglovakteske šaj suspendirinela o tromalo bivizakoro režimi so isi e dizutnen taro thema an o Paščimalo Balkani. Odoleskei i Makedonia thaj Srbia insistirinena olengere thema te resen status taro trinto thema so si sigurutetno , kote so akcentirinel pe kote olende nane paldiba thaj mukhela pe okola so rodena azili ko majtikno roko thaj si minimalno formalnostia te oven irame an i them.
„I idea kote ola aven akate te šaj dživdinen an i olengiri esapin . Akava si but purano stereotipi so si phanle e rodibaja bašo azili thaj našiba tari pli them” akcentirinela o End , so dela džovapi an o pučiba: so šaj i Germania te kerel te tikjnaren pe akala stereotipia upral o Roma taro Balkano?
„Anglal sa trubul te vakerel pe kote ko eftavardešto, oftovardešto berša ko vakti tari Jugoslavia, o Roma si šukar konektirime an o sasoitnipa. Fakti si akaleske baro numero naučnikia, literatia, artistia, sujcesiale manuša an o baripa taro 50-60 berša. Akava but droma bistrela pe thaj prezentirinela pe salde akaja avdisutni percepcia e Romenge , percepcia taro čorolipa. I Germania šaj akate but te kerel. Trubul te rodel majabri protektiva e minjoritetenge an o thema an o Paščimalo Balkani , numa majanglal oj korkoro ko plo tereno an i Germaniakiri politika thaj mediumia te agorkeren pire savale thaj te čhinavel te rešrpdicirinela o purane stereotipia e Romenge” kategorično si o Markus End.
Link: http://www.dw.com/mk
