O Politikano angažmani taro Roma an i maškarutni thaj ost Europa si tikno paralelaja kobor baro numero romani populacia dživdinen ko odola thana. Odova si sebepi olengiri marginalizacia, thaj aver karane.
Bouo diference dali kerel pe lafi baši Makedonija, Srbia , Bugaria, Romania jali Ungaria, ola si marginalizirime thaj anavkerde bilačhe formaja taro lafi : “Cigani”. Ola but raritnento si astarde sar normalno minjoriteti. Ko jekh sar karana si olengoro tikno socio – ekonomsko aspekti dživdipaske. Prekal o džanlipa kaj paše 50% olendar dživdinen ko nivelo bare čorolipaja, avel pe dži ki konkluzia, kote “Bokhalo manuš, nae le vakti te marel pe politikane”.
Baro problemi si thaj o thema kote so protežirinen uži etnikani forma e themake. Odothe nane than politikane aktivitetenge bašo minjoritetia kote prepren thaj o Roma. O Roma prekal i historia lokheste prependžaren odova “etnocentrizmi”, thaj tari dar ola na khuven ki politika. Odola egzamlia si baro numero sar so si pherdo thema an i Europa.
Isi ko jekh thema kote o Roma si olenge sar politikani dekoracia. Odoja fasada ko plo sasoitnipa čhiven. Asavke egzamplia si ko thema sar so si Bugaria, Romani, a Srbia thaj Makedonia. Numa sar majpozitivno egzampli šaj te notirinel pe salde i Makedonia. An i Makedonia o Roma, palo Makedoncia thaj o Albancia trinto prekal numero etnikani grupa. Odothe konstantno 20 berša napalal ko institucie e sistemeske – Parlamenti, Govermenti thaj aver isi jekh, duj jali trin membria sar deputatia, ministeria thaj aver uče pozicie. Numa i Makedonia si akanaske jekhutne sar pozitivno egzampli, a o aver thema si dur palal.
Ko akava kontekst bičhavel pe mesaži kaj o Roma ko ple thema trubul te roden korkoro ple niamia, a na salde te del olen neko bakšiši.
